مذهبی

چند سالی است اواخر ماه صفر که می‌شود متدینین و مذهبی‌ها برای هم پیامکی می‌فرستند که محتوای پیامک، حدیثی از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم است که هر کسی مرا به خروج ماه صفر بشارت دهد من او را به بهشت بشارت می‌دهم.

فلسفۀ روز عرفه

روز عرفه از اعیاد عظیم است اگر چه به اسم عید نامیده نشده و روزی است كه حق تعالی بندگان خویش را به عبادت و طاعت خود فراخوانده و سفره‌های جود و احسان خود را برای ایشان گسترانیده و شیطان در این روز خوار و حقیرتر و رانده‌تر، و در خشمناك‌ترین اوقات خواهد بود، و روایت شده كه حضرت امام زین العابدین علیه‌السلام در روز عرفه صدای سائلی را كه از مردم درخواست كمك می‌نمود شنید، و به او فرمود: وای بر تو آیا از غیر خدا سؤال می‌كنی در این روز، و حال آن كه امید می‌رود در این روز برای بچه‌های در شكم، كه فضل خدا شامل آنها شود و سعید گردند... .

آشنایی با دَحوُالاَرض

به گفتهٔ مفسّرین، آیهٔ شریفهٔ: «وَالْاَرْضَ بَعْدَ ذلِکَ دَحیها: و زمین را بعد از آن با غلتانیدن گسترش داد»، اشاره به دَحوُ الاَرض دارد و منظور از آن نیز این است که در آغاز، تمام سطح زمین را آب‌های حاصل از باران‌های سیلابی نخستین فراگرفته بود. این آب‌ها به تدریج در گودال‌های زمین جای گرفتند و خشکی‌ها از زیر آب سر برآوردند و روز به روز گسترده‌تر شدند تا به وضع فعلی درآمدند، و نخستین برآمدگی که آشکار گردید، کعبه بوده است.
در این‌باره در آیهٔ دیگری به بیانی دیگر می‌خوانیم: «وَ هُوَ الَّذی مَدَّ الْاَرْضَ: و اوست کسی که زمین را گسترش داد»، در تفسیر این آیه نیز آمده است: خداوند زمین را به‌ گونه‌ای گسترد که برای زندگی انسان و پرورش گیاهان و جانداران آماده باشد؛ گودال‌ها و سراشیبی‌های تند و خطرناک را به وسیله فرسایش کوه‌ها و تبدیل سنگ‌ها به خاک پُر کرد و آنها را مسطح و قابل زندگی ساخت؛ درحالی‌که چین‌خوردگی‌های نخستین آن، به‌گونه‌ای بودند که اجازه زندگی به انسان را نمی‌دادند.»
از حضرت علی علیه‌السلام روایت است که فرمود: «نخستین رحمتی که از آسمان به زمین نازل شد، در روز بیست و پنجم ماه ذی‌القعده، روز دَحوُالاَرض بوده است. و هرکس این روز را روزه بدارد و شب آن را به عبادت بپردازد، به پاداش عبادت صد‌ ساله رسیده است؛ عبادت صد ساله‌ای که روز‌های آن را به روزه و شب‌های آن را به عبادت گذرانیده است. و هر جماعتی که در این روز گِرد هم آیند و به ذکر پروردگار بپردازند، پراکنده نخواهند شد مگر آنکه خواسته‌های آنان برآورده خواهد شد و در این روز هزاران رحمت از سوی پروردگار نازل می‌شود که نود و نُه درصد آن از آنِ کسانی است که روزش را به روزه و ذکر مشغول باشند و شبش را به احیا و عبادت بپردازند.»
[سخنی از آیت‌الله ملکی تبریزی در پاسداشت دَحوُ الاَرض خداوند بزرگ در چنین روزی زمین را برای سکنای فرزندان آدم و زندگی بر روی آن آماده فرمود، و روزی‌های ما و نعمت‌های پروردگار در چنین روزی گسترش یافته است؛ روزی‌ها و نعمت‌هایی که از شماره بیرون است. و کسی را یارای شکر آن نیست و اگر تو در بزرگی شأن دَحوُ الاَرض اندیشه نمایی حیرت‌زده خواهی شد. و از این‌جاست که انسان عارف و مراقب روز دَحوُ الاَرض، در برابر همهٔ این نعمت‌های گوناگون، شکری بر خویشتن واجب می‌بیند، و چون به قلب خویش مراجعه می‌کند، می‌بیند که حتی بر ادای حق ناچیزی از آن همه نعمت‌ها توانا نیست. و چون بنده‌ای نسبت به آن همه نعمت‌ها شناخت حاصل کند، به عجز و کوتاهی خویش در ادای حق آن نعمت‌های انبوه اقرار خواهد کرد و تلاش خود را در انجام شکر آنها ناچیز خواهد شمرد و همواره خود را در برابر آفریننده آن همه نعمت‌ها سرافکنده خواهد دید.]
پس از آنکه تمام سطح کره زمین به مدت طولانی در زیر آب فرو رفته و خداوند خواست تا آن را از زیر آب بیرون آورد که صحنهٔ زندگی موجودات مهیا گردد، اولین نقطه‌ای که از زیر آب سر بیرون آورد همان مکان مقدس کعبه و بیتُ‌الحرام بود. این واقعه نشان دهندهٔ اهمیت این نقطه و مرکزیت آن برای همه عالمیان است. در واقع دَحوُالاَرض روز شروع حیات‌بخشی خداوند به جهان خاکی است كه توجه به آن در روایات و تعیین اعمال و عباداتی خاص همچون روزه، نماز، دعا و غسل و اهتمام به آن از سوی معصومین علیهم‌السلام نشانگر عنایت حضرت حق به این روز با برکت است.
روایت است که امام رضا علیه‌السلام فرموده‌اند: در شب بیست و پنجم ماه ذى‌القعده حضرت ابراهیم علیه‌السلام و حضرت عیسى علیه‌السلام متولد شده‌اند. و نیز در این روز رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم، به قصد حجة الوداع از مدینه به همراه یكصد و چهار هزار یا یكصد و بیست و چهار هزار نفر از راه شجره به مکه عزیمت نمودند که حضرت فاطمه علیهاالسلام و تمامى زوجات آن حضرت نیز، ایشان را همراهی می‌کردند.
برخی از اعمال و آداب روز دَحوُالاَرض مصادف با بیست و پنجم ذی‌القعده عبارتند از:
۱- روزه گرفتن
۲- ذکر فراوان خدا
۳- خواندن دو رکعت نماز، نزدیک ظهر به این کیفیت که در هر رکعت بعد از حمد پنج مرتبه سوره الشّمس بخواند و آنگاه بعد از سلام نماز بگوید: «لا حَوْلَ و لا قوَّهَ اِلّا بِالله العلی العظیم» و سپس این دعا را بخواند: «یا مُقیلَ الْعَثَراتِ اَقِلْنی عَثْرَتی یا مُجیبَ الدَّعَواتِ اَجِبْ دَعْوَتی یا سامِعَ الْاَصْواتِ اِسْمَعْ صَوْتی وَ ارْحَمْنی و تَجاوَزْ عَنْ سَیئاتی وَ ما عِنْدی یا ذَالْجَلالِ وَ الْاِکْرام»
۴- خواندن دعایی که با این عبارت شروع می‌شود: «اللّهمّ یا داحِی الْکعبهَ وَ فالِقَ الْحَبَّه»
۵- میرداماد رحمة‌الله‌علیه در رسالهٔ اربعهٔ ایام خود افضل اعمال مستحب را در این روز زیارت حضرت رضا علیه‌السلام بیان می‌دارد.
‏‎فرصت‌های معنوی زندگی، نسیم‌هایی الهی هستند که دل و جان‌هایی که خود را در معرض آن قرار داده‌اند، می‌نوازند و به آنها شادمانی و آرامشی
11:29 AM
ژرف می‌بخشند. دَحوُالاَرض نیز از آن‌ دسته از نسیم‌هایی است که تنها یک‌ بار در هر سال می‌وزد. تکرار دوبارهٔ این نسیم روح‌بخش برای آنان‌که جان خویش را از عطر آن آکنده نسازند، نامعلوم است. پس این فرصت طلایی را دریابیم، که رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم فرمود: «اِنَّ لِرَبِّکُمْ فی ایامِ دَهْرِکُمْ نََفَحاتٌ فَتَعَرَّضُوا لَها لَعَلَّهُ اَن یصیبَکُمْ نَفْحَةٌ مِنْها فَلا تَشْقَوْنَ بَعْدَها اَبداً: همانا در طول زندگی شما نسیم‌هایی از سوی پروردگارتان می‌وزد؛ خود را در معرض آنها قرار دهید؛ باشد که چنین نسیمی سبب شود که برای همیشه بدبختی از شما دور ماند».
مولوی نیز با اشاره به این حدیث شریف چنین سروده است:
گفت پیغمبر کـه نَفْحت‌های حق
اندر این ایام می‌آرد سَبق
گوش و هُش دارید این اوقات را
در ربایید اینچنین نفحات را
نفحه آمد مر شما را دید و رفت
هر که را می‌خواست، جان بخشید و رفت
نفحهٔ دیگر رسید آگاه باش
تا از این هم وا نمانی خواجه باش
۱۵ شوال، سالروز جنگ اُحد و شهادت حمزه علیه‌السلام‌، عموی بزرگوار پیامبر خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم است. نخستین بار لقب سیدالشهدا، از سوی رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم به حمزة ‌بن ‌عبدالمطلب علیه‌السلام، که در جنگ اُحد به شهادت رسید، عطا شد و از آن پس از حمزه علیه‌السلام با لقب سیدالشهدا یاد می‌شد.
حمزه علیه‌السلام به سبب ایمان بالا و سابقهٔ درخشان در حمایت از اسلام و همچنین یاری و دفاع از شخص رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم، همواره مورد توجه و علاقهٔ ایشان بود. ایثار و فداکاری‌های حمزه علیه‌السلام و همچنین شجاعت فوق‌العادهٔ او در تاریخ اسلام مشهور است. همچنان که در جنگ اُحد نیز صحنه‌هایی از این ایمان، ایثار، شجاعت و دلاوری را به نمایش گذاشت. درکنار این فضایل، چگونگی شهادت او و اوج غربت و مظلومیت او نیز در میان شهیدان اُحد و قبل و بعد از آن کم‌نظیر بوده است. گویی با توجه به موارد فوق، حمزه علیه‌السلام، ملقب به سیدالشهدا گردید و بر سایر شهیدان والامقام اسلام برتری یافت. امامان شیعه نیز بر تکرار لقب سیدالشهدا برای حمزة بن عبدالمطلب علیه‌السلام تأکید می‌ورزیدند و همواره یکی از افتخارات و ارزش‌های والای معنوی خاندان رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم را، انتسابشان به حمزهٔ سیدالشهدا علیه‌السلام ذکر می‌کردند.
بدون شک حضرت حمزه علیه‌السلام، از محبوب‌ترین شخصیت‌هایی است که رسول گرامی اسلام صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم بیشترین محبت و علاقه را به آنان ابراز داشت و پیوسته فضیلت‌های آنان را برای همگان اعلام کرد.
ابوالفرج اصفهانی در روایتی از رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم آورده که آن حضرت فرمود: «بهترین مردم، حمزه و جعفر و علی علیهم السلام هستند.». همچنین جابربن عبداللّه انصاری می‌گوید: یکی از یاران ما صاحب فرزندی شد. پس خدمت پیامبر خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم رسید و از ایشان پرسید چه نامی بر او بگذارد. حضرت در پاسخ فرمود: «محبوب‌ترین نام‌ها را نزد من برای او انتخاب کن؛ نامش را حمزه بگذار.».
نام حمزه که به معنای شیر ژیان است، به‌حق آینهٔ تمام نمای خصلت‌ها و منش‌های والای شخصیت حضرت حمزه علیه‌السلام می‌باشد.
کلمه «شهدا» جمع واژهٔ «شهید» به معنای کشتهٔ در راه خداست. همچنین شهید و شهادت از ریشهٔ «شهد» به معنای گواهی، حضور و آگاهی آمده است؛ اما این‌که چرا کشتهٔ راه خدا را شهید نامیده‌اند، چند جهت در کتب مربوط به این مباحث یادشده است که از آن جمله این مورد است: به دلیل آن‌که خدا و ملائکه شاهد جانبازی و فداکاری او و ناظر رفتن او به بهشت هستند، شهید خوانده می‌شود یا گفته‌شده است: شهید را از این جهت شهید می‌گویند که هنگام کشته شدن بر روی زمین می‌افتد و زمین که یکی از گواهان قیامت است و «شاهده» از جمله نام‌های آن است، شاهد جانبازی اوست.

مآخذ:
ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، شیخ صدوق
الإمالی، شیخ صدوق
الإصابه، ابن حجر
کنز العمّال في سنن الاقوال و الافعال، متقی هندی
السیرة النبویة، ابن هشام

اعمال شب‌های قدر

شب قدر همان شبى است که در تمام سال شبى به خوبى و فضیلت آن نمى‌رسد و عمل در آن بهتر است از عمل در هزار ماه و در آن شب تقدیر امور سال مشخص مى‌شود. اعمال شب‌هاى قدر بر دو نوع است؛ یکى آنکه در هر سه شب باید انجام داد و دیگر آنهایی که مخصوص هر شب است.

فواید روزه‌داری

روزه، روش پیشگیری و درمان بیماری‌های صعب العلاج (سایت نیچر):

در کتاب اقبال‌الاعمال آمده است:

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم دربارهٔ فضایل ماه رجب می‌فرماید:

درباره ی ما

مؤسسۀ فرهنگی ورزشی مدرسۀ آیکیدو، اولین و تنها مرجع رسمی آیکیدو ی سنتی ایواما (Iwama Aikido) در ایران می‌باشد. این مؤسسه، در سازمان جهانی ایواما آیکیدو ی ژاپن بصورت رسمی ثبت شده است.

آخرین مطالب

خبرنامه

برای اطلاع از جدید ترین اخبار عضو خبرنامه ما شوید !